Adviseurs Nienke Koops, Renate Westendorf en Anne van Gestel zijn gedrieën de “DROP-toppers” van de Divisie Havenmeester van het Havenbedrijf Rotterdam. KOOP sprak met hen op een druilerige dag in het prachtige World Port Center in hartje Rotterdam. Laat je meevoeren op een ‘nautische publicatiereis’ langs havenverordeningen, bevoegdheden van de Havenmeester, walstroomplicht en spudpaalligplaatsen. “Kijk ook eens wat vaker om je heen op het water”, tipt Anne. “Daar gaat een hele wereld met verkeersborden en -regels achter schuil.”
Beeld: © Logius | KOOP
V.l.n.r. Anne, Nienke en Renate met uitzicht over de haven van Rotterdam
Voor welke organisaties publiceert de Havenmeester?
“De havenverordening is een gemeentelijke verordening”, vertelt Anne. “De Havenmeester van Rotterdam heeft het mandaat gekregen van zes gemeenten, Papendrecht, Zwijndrecht, Dordrecht, Schiedam, Vlaardingen en Rotterdam, om de bevoegdheden uit hun havenverordeningen uit te voeren. Onder de havenverordening hangen besluiten die we via DROP publiceren. Het wijzigen en publiceren van de havenverordening zelf ligt bij de gemeente, maar de input komt van ons.”
"Daar waar het in de Scheepvaartverkeerswet over de verkeerstekens, verkeersbesluiten en verkeersborden gaat, is de Havenmeester eveneens gemandateerd", vult Nienke aan. "Dat soort besluiten publiceren we voor alle zes gemeenten in hun gemeenteblad via DROP. De verkeersbesluitenapplicatie is er alleen voor de Wegenverkeerswet en daar maken wij dus geen gebruik van. Verder heeft de Havenmeester geattribueerde bevoegdheden. Omdat hij geen eigen publicatieblad heeft, publiceren we deze als organisatie Havenbedrijf Rotterdam in de Staatscourant.”
Is het Havenbedrijf Rotterdam een bedrijf of een overheidsinstelling?
“We waren ooit het Gemeentelijk Havenbedrijf Rotterdam”, vertelt Renate. “Maar we zijn in 2004 geprivatiseerd en zijn nu een overheids-nv. Binnen Havenbedrijf Rotterdam zijn de publieke taken de verantwoordelijkheid van de Havenmeester en daar werken wij drieën voor.” “Hij is een publieke functionaris”, verduidelijken Nienke en Anne. “Bij een geattribueerde bevoegdheid is hij zelf verantwoordelijk. Daardoor hebben we een unieke positie.”
“Wij moeten altijd de vraag stellen: namens wie is de Havenmeester bevoegd?”, zegt Anne. “Is hij zelfstandig bevoegd, is dat namens de minister of namens burgemeester en wethouders van een gemeente en dan welke gemeente(n)? Dat is best wel complex. Niet alleen in het kader van publicatie, maar ook als we iets nieuws willen regelen in een bepaalde haven. Zijn we ervan? Op welke manier? En welke regelgeving is van toepassing? Dat is puzzelen en dat maakt ons werk zo interessant.”
Hoe ervaren jullie het werken in DROP en het contact met KOOP?
“Wat ik fijn vind aan DROP is dat als je het zelf doet, je weet wat je invult”, vertelt Nienke. “Je hebt het dan zelf in de hand. Wij drieën doen DROP-invoer; wij zijn het DROP-team. We hebben niet, zoals bij een gemeente, een constante stroom aan publicaties. Daardoor worstelen we er soms wel mee, maar we hebben een heel handige checklist en we doen de invoer altijd samen.
Wat we echt super vinden is die Roadshow overheidspublicaties die jullie doen. We zijn ook een keer live geweest bij de regiobijeenkomst in Dordrecht. Jullie hebben een collega die DROP heel goed uitlegt; dat is fantastisch. Het leuke bij de regiobijeenkomst was dat we er anderen spraken die ook in DROP invoeren, wat ons weer ideeën gaf.”
Wat speelt er op dit moment waarover jullie publiceren?
"Recent hebben we het aanwijzingsbesluit spudpalenlocaties gepubliceerd", vertelt Nienke. "Een spudpaal is een paal die bij het varen omhoog staat of ingetrokken is. Als ze gaan liggen, laten ze die zakken om het schip op de bodem vast te zetten. Als er allemaal kabels in de bodem zitten, mag een schip niet ankeren, maar soms wel spudden. Dat mag alleen waar een bord staat of op aangewezen spudpalenligplaatsen.
Net als op het land, zijn er ook op het water parkeerplaatsen. Als er geen bord staat, dan mag je er principe niet afmeren. Staat er een bord, dan moet je je houden aan wat daar staat. Maar een ligplaats is soms middenin het water. Als je dan ergens op de kant een bord zet, dan ziet niemand dat. En je moet dan ook nog aangeven van waar tot waar de ligplaats is. Ook daar stelt de Havenmeester regels over.
Om aan elektriciteit te komen, kunnen schepen gebruikmaken van een generator of walstroom. In verschillende gebieden geldt nu een generatorverbod op grond van de havenverordening. De Havenmeester is bevoegd om een walstroomplicht op grond van het Binnenvaartpolitiereglement in te stellen. In de toekomst zullen we het aanwijzingsbesluit ‘gebieden verbod gebruik generator’ intrekken en een verkeersbesluit op grond van de Scheepvaartverkeerswet publiceren.”
Voor ons is er een hele wereld opengegaan. Zijn er nog zaken die jullie mee willen geven?
“Veel zeehavens in Nederland hebben dezelfde havenverordening”, vertelt Renate. “Jaren geleden hebben we een gelijkluidende havenverordening met Amsterdam samen opgesteld. Groningen, Zeeland en Moerdijk hebben eigenlijk allemaal een verordening die op dezelfde manier is ingedeeld en dezelfde hoofdstukken behandelt indien van toepassing. Dat is ook om rekening te houden met de schippers en kapiteins; dat het eenduidig is. Als klein postzegeltje op de wereldbol wil je niet dat er allemaal verschillende regels gelden.”
“Kijk ook eens wat vaker om je heen op het water”, tipt Anne. “Want daar gaat een hele wereld achter schuil. Dat realiseer ik me pas nu ik hier werk. Nu let ik als ik bijvoorbeeld buiten bij een rivier ben veel meer op: hier staan borden en gelden allerlei regels. Daar ben je normaal niet zo mee bezig, omdat je heel erg gefocust bent op de weg. Maar als je dat op het water niet zou regelen, dan wordt het levensgevaarlijk. Het belang is supergroot.”